فصل پاییز با تغییرات چشمگیر آب و هوایی همراه است که تاثیر مستقیمی بر سلامت و تولید گاوهای شیری دارد. در این فصل، کاهش دما و افزایش رطوبت محیطی میتواند تعادل تغذیهای گله را برهم زده و منجر به کاهش تولید شیر شود. به همین دلیل، بهینهسازی جیره غذایی نه تنها یک انتخاب، بلکه یک ضرورت انکارناپذیر برای دامداران محسوب میشود.
مفهوم بهینهسازی جیره غذایی و اهمیت آن در پاییز
بهینهسازی جیره غذایی گاو شیری به معنای تنظیم دقیق ترکیبات خوراک بر اساس نیازهای واقعی دام است. این فرآیند شامل محاسبه دقیق نسبت انرژی، پروتئین، ویتامینها و مواد معدنی مورد نیاز گاو میباشد. در فصل پاییز، این تنظیمات از اهمیت ویژهای برخوردار است چرا که تغییرات دمایی و رطوبتی میتواند بر مصرف خوراک و جذب مواد مغذی تاثیر مستقیم بگذارد.
هدف اصلی از بهینهسازی جیره، تامین نیازهای تغذیهای دام به گونهای است که گاو بتواند علاوه بر حفظ سلامت بدن، حداکثر پتانسیل تولید شیر خود را نیز بروز دهد. این کار نه تنها باعث افزایش کمی تولید شیر میشود، بلکه بر کیفیت شیر تولیدی نیز تاثیر مثبت دارد.
ضرورت بهینهسازی جیره در فصل پاییز
کاهش دما در فصل پاییز باعث افزایش نیاز گاوها به انرژی میشود. گاوهای شیری برای حفظ دمای بدن خود در هوای سرد، نیاز به انرژی بیشتری دارند. تحقیقات نشان میدهد به ازای هر ۱۰ درجه سانتیگراد کاهش دما، نیاز گاو به انرژی تا ۷ درصد افزایش مییابد. این مسئله لزوم بازنگری در جیره غذایی را آشکار میسازد.
از سوی دیگر، کاهش کیفیت علوفه در این فصل، مشکل دیگری است که دامداران با آن مواجه هستند. علوفههای پاییزی معمولا از نظر ارزش غذایی ضعیفتر از علوفههای تابستانی هستند. این کاهش کیفیت باید از طریق افزایش کنسانتره و مکملهای غذایی جبران شود.
روشهای عملی بهینهسازی جیره در پاییز
- تنظیم نسبت انرژی و پروتئین
در فصل پاییز، با کاهش کیفیت علوفه، لازم است نسبت انرژی و پروتئین جیره به دقت تنظیم شود. افزایش سهم غلات در جیره میتواند انرژی مورد نیاز گاو را تامین کند. استفاده از ذرت علوفهای با کیفیت و سیلاژ ذرت میتواند راهکار مناسبی برای تامین انرژی باشد.
- استفاده از مکملهای معدنی و ویتامینی
کاهش نور خورشید در پاییز باعث کاهش سنتز ویتامین D در بدن گاو میشود. این مسئله میتواند بر جذب کلسیم تاثیر منفی بگذارد. افزودن مکملهای حاوی ویتامین D به جیره در این فصل ضروری است. همچنین، استفاده از سلنیوم و ویتامین E میتواند سیستم ایمنی گاوها را در برابر بیماریهای فصلی تقویت کند.
- کنترل کیفیت خوراک و جلوگیری از کپکزدگی
رطوبت بالای هوا در فصل پاییز، شرایط مساعدی برای رشد کپک در خوراک فراهم میکند. بررسی دقیق کیفیت علوفه و کنسانتره قبل از تغذیه دام ضروری است. استفاده از مواد ضد کپک در صورت نیاز میتواند از بروز مسمومیت و کاهش تولید شیر جلوگیری کند.



